DREWNO i ODPADY - Wartość opałowa drewna

Wartość opałowa jest to ilość ciepła wydzielana przy spalaniu jednostki masy lub jednostki objętości paliwa przy jego całkowitym i zupełnym spalaniu, przy założeniu, że para wodna zawarta w spalinach nie ulega skropleniu, pomimo że spaliny osiągną temperaturę początkową paliwa [3].

Wartość opałowa drewna jest dlatego tym wyższa, im więcej żywic i ligniny ono zawiera. Drewno iglaste zawiera więcej żywic i ligniny niż drewno liściaste ze średnią 4,4 kWh/kg, posiada wyższą wartość opałową od drewna liściastego ze średnią 4,2 kWh/kg drewna.
Ze względu na wyższą gęstość drewna liściastego wartość grzewcza na metr przestrzenny objętości jest z 2100 kWh/mp wyraźnie wyższa od drzew iglastych ze średnio 1600 kWh/mp.
Rozpiętość pomiędzy poszczególnymi gatunkami drzew liściastych, iglastych jest duża [1].

Tabela 1. Wartości opałowe wysuszonej na powietrzu grubizny w kWh/mp (zaokrąglone do 100) względnie w kWh/kg poszczególnych gatunków (przy wilgotności 15 do 18% masy suchej) [1]

Gatunek drewna	Wartość opałowa grubizny		Gatunek drewna	Wartość opałowa grubizny
Gatunek drewna	kWh/mp	kWh/kg	Gatunek drewna	kWh/mp	kWh/kg
grab	2200	4,2	wierzba	1400	4,1
buk czerwony	2100	4,2	topola	1400	4,2
dąb	2100	4,2	drzewa liściaste średnio	2100	4,2
jesion	2100	4,2	daglezja	1700	4,4
robinia	2100	4,1	sosna	1700	4,4
brzoza	1900	4,3	modrzew	1700	4,4
wiąz	1900	4,1	świerk	1600	4,4
klon	1900	4,1	jodła	1500	4,4
olcha	1500	4,1	drzewa iglaste średnio	1600	4,4
			drewno opałowe średnio	1800	4,3

Rysunek 1. Zależność dolnej wartości opałowej od wilgotności drewna, w odniesieniu do wagi drewna całkowicie suchego i do wagi drewna wilgotnego [1]

Również wielkość kawałków drewna ma wpływ na wartość opałową na jednostkę objętości.

Tabela 2. Wartości opałowe na metr sześcienny objętości magazynowej wysuszonego na powietrzu drewna (zaokrąglone do 100kWh) [1]

Wartość opałowa na metr sześcienny objętości magazynowej Wielkość kawałków	drewno liściaste (buk/dąb) [kWh/mp]	drewno iglaste [kWh/mp]
polana i okrąglaki o średnicy pow. 14 cm	2200	1700
kije i okrąglaki o średnicy 7- 10 cm	1800	1400
gałęzie (4- 7 cm w pęczkach)	1300	1100
pocięte na krótkie kawałki, rozszczepione,nie ułożone drewno (w workach)	1200	1000
wióry z drewna	1000	800

Można w tym miejscu wnioskować, że zamiłowanie do drewna liściastego jako opału wywodzi się z wyższej wartości opałowej na jednostkę objętości [1].

Wartość opałowa drewna mokrego w stosunku do drewna suchego przedstawiono poniżej.

Tabela 3. Wartości energetyczne różnych rodzajów drewna [1]

Wartość opałowa drewna [GJ/m 3 ]
Wilgotność [%]	buk, dąb	brzoza	wierzba	modrzew	sosna, olcha	świerk
0	10,83	9,69	6,65	8,74	7,98	7,60
15	10,59	9,47	6,50	8,55	7,80	7,43
20	10,49	9,38	6,44	8,46	7,73	7,36
25	10,37	9,28	6,37	8,37	7,64	7,28
30	10,24	9,17	6,29	8,27	7,55	7,19
35	10,09	9,03	6,20	8,15	7,44	7,08
40	9,92	9,87	6,09	8,00	7,31	6,96
45	9,71	8,69	5,96	7,84	7,16	6,81
50	9,46	8,47	5,81	7,64	6,97	6,64
55	9,16	8,19	5,62	7,39	6,75	6,43
60	8,78	7,85	5,39	7,08	6,47	6,16

W metrze przestrzennym (mp) drewna znajdują się pomiędzy kawałkami drewna mniejsze lub większe puste przestrzenie, dlatego 1m przestrzenny odpowiada tylko 0,7m sześciennego masywnego drewna (bez kory) [1].

Drewno w liczbach
1mp drewna = ok. 170 litrów oleju opałowego
1 kg drewna suchego = 4,4 kWh
1 mp drewna waży 400 – 500 kg [2]

Rysunek 2. Metr przestrzenny drewna opałowego

Źródło:
[1] Hans – Peter Ebert "Palenie drewnem we wszystkich rodzajach pieców"
Studio Astropsychologii 2003, Białystok, Wydanie I
[2] materiały informacyjne firmy HDG Bavaria "Kotły opalane drewnem"
[3] wikipedia.pl